ف ك ر

وَلَوۡ شِئۡنَا لَرَفَعۡنَٰهُ بِهَا وَلَٰكِنَّهُۥٓ أَخۡلَدَ إِلَى ٱلۡأَرۡضِ وَٱتَّبَعَ هَوَىٰهُۚ فَمَثَلُهُۥ كَمَثَلِ ٱلۡكَلۡبِ إِن تَحۡمِلۡ عَلَيۡهِ يَلۡهَثۡ أَوۡ تَتۡرُكۡهُ يَلۡهَثۚ ذَّـٰلِكَ مَثَلُ ٱلۡقَوۡمِ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَاۚ فَٱقۡصُصِ ٱلۡقَصَصَ لَعَلَّهُمۡ يَتَفَكَّرُونَ

Ve eğer dileseydik onu onlarla yükseltirdik fakat o yere saplandı ve hevesine uydu. Onun durumu köpeğin durumu gibidir: Üzerine varsan da dilini sarkıtıp solur veya onu bıraksan da dilini sarkıtıp solur. İşte bu, ayetlerimizi yalanlayan topluluğun durumudur. Bunun üzerine hikayeyi anlat, umulur ki düşünürler.

إِنَّمَا مَثَلُ ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا كَمَآءٍ أَنزَلۡنَٰهُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ فَٱخۡتَلَطَ بِهِۦ نَبَاتُ ٱلۡأَرۡضِ مِمَّا يَأۡكُلُ ٱلنَّاسُ وَٱلۡأَنۡعَٰمُ حَتَّىٰٓ إِذَآ أَخَذَتِ ٱلۡأَرۡضُ زُخۡرُفَهَا وَٱزَّيَّنَتۡ وَظَنَّ أَهۡلُهَآ أَنَّهُمۡ قَٰدِرُونَ عَلَيۡهَآ أَتَىٰهَآ أَمۡرُنَا لَيۡلًا أَوۡ نَهَارٗا فَجَعَلۡنَٰهَا حَصِيدٗا كَأَن لَّمۡ تَغۡنَ بِٱلۡأَمۡسِۚ كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَتَفَكَّرُونَ

Dünya hayatının örneği ancak gökten indirdiğimiz bir su gibidir; bunun üzerine insanların ve hayvanların yediği şeyden yerin bitkisi onunla karıştı. Yer onun süsünü aldığı ve süslendiği ve onun halkı onun üzerine güç yetirenler oldukları zannında bulunduğu zaman, gece veya gündüz ona emrimiz geldi; bunun üzerine sanki dün bulunmamış gibi onu biçilmiş kıldık. Böylece düşünen bir topluluk için ayetleri ayrıntılı açıklarız.

وَهُوَ ٱلَّذِي مَدَّ ٱلۡأَرۡضَ وَجَعَلَ فِيهَا رَوَٰسِيَ وَأَنۡهَٰرٗاۖ وَمِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ جَعَلَ فِيهَا زَوۡجَيۡنِ ٱثۡنَيۡنِۖ يُغۡشِي ٱلَّيۡلَ ٱلنَّهَارَۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يَتَفَكَّرُونَ

Ve O, yeri yayan, onda sabit dağlar ve nehirler kılan ve bütün ürünlerden onda ikişer çift kılandır. Geceyi gündüze örter. Şüphesiz bunda düşünen bir topluluk için ayetler vardır.

يُنۢبِتُ لَكُم بِهِ ٱلزَّرۡعَ وَٱلزَّيۡتُونَ وَٱلنَّخِيلَ وَٱلۡأَعۡنَٰبَ وَمِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لِّقَوۡمٖ يَتَفَكَّرُونَ

Onunla sizin için ekini, zeytini, hurmalıkları, üzümleri ve her ürünlerden bitirir. Şüphesiz bunda düşünen bir topluluk için kesinlikle bir işaret vardır.

بِٱلۡبَيِّنَٰتِ وَٱلزُّبُرِۗ وَأَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ ٱلذِّكۡرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ مَا نُزِّلَ إِلَيۡهِمۡ وَلَعَلَّهُمۡ يَتَفَكَّرُونَ

Açık kanıtlarla ve kitaplarla. Ve insanlara kendilerine indirileni açıklaman için ve düşünsünler diye sana zikri indirdik.

۞يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡخَمۡرِ وَٱلۡمَيۡسِرِۖ قُلۡ فِيهِمَآ إِثۡمٞ كَبِيرٞ وَمَنَٰفِعُ لِلنَّاسِ وَإِثۡمُهُمَآ أَكۡبَرُ مِن نَّفۡعِهِمَاۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلِ ٱلۡعَفۡوَۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ

Sana aklı örten şeyden ve kumardan soruyorlar. De ki: 'İkisinde büyük günah ve insanlar için faydalar vardır; ikisinin günahı faydasından daha büyüktür.' Sana ne harcayacaklarını soruyorlar. De ki: 'İhtiyaçtan arta kalanı.' Düşünesiniz diye Allah ayetleri size böylece açıklar.

أَيَوَدُّ أَحَدُكُمۡ أَن تَكُونَ لَهُۥ جَنَّةٞ مِّن نَّخِيلٖ وَأَعۡنَابٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ لَهُۥ فِيهَا مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ وَأَصَابَهُ ٱلۡكِبَرُ وَلَهُۥ ذُرِّيَّةٞ ضُعَفَآءُ فَأَصَابَهَآ إِعۡصَارٞ فِيهِ نَارٞ فَٱحۡتَرَقَتۡۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ

Sizden biri ister mi ki onun hurmalıklardan ve üzümlerden bir bahçesi olsun, altından nehirler akan; onun içinde onun için her ürünlerden vardır ve ona yaşlılık isabet etmiştir ve onun zayıf bir soyu vardır. Böylece ona içinde ateş olan bir kasırga isabet eder, böylece yanar. Düşünürsünüz diye Allah ayetleri size böylece açıklar.

قُل لَّآ أَقُولُ لَكُمۡ عِندِي خَزَآئِنُ ٱللَّهِ وَلَآ أَعۡلَمُ ٱلۡغَيۡبَ وَلَآ أَقُولُ لَكُمۡ إِنِّي مَلَكٌۖ إِنۡ أَتَّبِعُ إِلَّا مَا يُوحَىٰٓ إِلَيَّۚ قُلۡ هَلۡ يَسۡتَوِي ٱلۡأَعۡمَىٰ وَٱلۡبَصِيرُۚ أَفَلَا تَتَفَكَّرُونَ

De ki: 'Size Allah'ın hazineleri benim yanımdadır demiyorum ve görünmeyeni bilmiyorum ve size şüphesiz ben bir meleğim demiyorum. Bana vahyedilen şeyden başkasına uymam.' De ki: 'Kör ve gören eşit olur mu? Düşünmüyor musunuz?'

أَوَلَمۡ يَتَفَكَّرُواْۗ مَا بِصَاحِبِهِم مِّن جِنَّةٍۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا نَذِيرٞ مُّبِينٌ

Düşünmediler mi? Arkadaşlarında hiçbir delilik yoktur. O, ancak apaçık bir uyarıcıdır.

أَوَلَمۡ يَتَفَكَّرُواْ فِيٓ أَنفُسِهِمۗ مَّا خَلَقَ ٱللَّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ وَمَا بَيۡنَهُمَآ إِلَّا بِٱلۡحَقِّ وَأَجَلٖ مُّسَمّٗىۗ وَإِنَّ كَثِيرٗا مِّنَ ٱلنَّاسِ بِلِقَآيِٕ رَبِّهِمۡ لَكَٰفِرُونَ

Nefslerinde düşünmediler mi? Allah gökleri, yeri ve ikisi arasındakileri ancak gerçekle ve belirlenmiş bir süre ile yarattı. Ve şüphesiz insanların çoğu Rableriyle karşılaşmayı kesinlikle örtenlerdir.

ٱلَّذِينَ يَذۡكُرُونَ ٱللَّهَ قِيَٰمٗا وَقُعُودٗا وَعَلَىٰ جُنُوبِهِمۡ وَيَتَفَكَّرُونَ فِي خَلۡقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ رَبَّنَا مَا خَلَقۡتَ هَٰذَا بَٰطِلٗا سُبۡحَٰنَكَ فَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ

Onlar ayaktayken, otururken ve yanları üzerindeyken Allah'ı anarlar ve göklerin ve yerin yaratılışı hakkında düşünürler: 'Rabbimiz, bunu boşuna yaratmadın. Sen uzaksın, bunun üzerine bizi ateşin azabından koru.'

۞قُلۡ إِنَّمَآ أَعِظُكُم بِوَٰحِدَةٍۖ أَن تَقُومُواْ لِلَّهِ مَثۡنَىٰ وَفُرَٰدَىٰ ثُمَّ تَتَفَكَّرُواْۚ مَا بِصَاحِبِكُم مِّن جِنَّةٍۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا نَذِيرٞ لَّكُم بَيۡنَ يَدَيۡ عَذَابٖ شَدِيدٖ

De ki: 'Size sadece bir tek şey öğütlüyorum: Allah için ikişer ve teker teker kalkmanız, sonra düşünmenizdir. Arkadaşınızda bir delilik yoktur. O, şiddetli bir azabın iki elleri arasında sizin için bir uyarıcıdan başkası değildir.'

إِنَّهُۥ فَكَّرَ وَقَدَّرَ

Şüphesiz o düşündü ve ölçtü biçti.