ر أ ي

۞أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ خَرَجُواْ مِن دِيَٰرِهِمۡ وَهُمۡ أُلُوفٌ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِ فَقَالَ لَهُمُ ٱللَّهُ مُوتُواْ ثُمَّ أَحۡيَٰهُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلنَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ

Ölüm korkusuyla binlerce kişi olarak diyarlarından çıkanları görmedin mi? Bunun üzerine Allah onlara 'Ölün' dedi, sonra onları diriltti. Şüphesiz Allah insanların üzerine lütuf sahibidir fakat insanların çoğu şükretmezler.

أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلۡمَلَإِ مِنۢ بَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ مِنۢ بَعۡدِ مُوسَىٰٓ إِذۡ قَالُواْ لِنَبِيّٖ لَّهُمُ ٱبۡعَثۡ لَنَا مَلِكٗا نُّقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۖ قَالَ هَلۡ عَسَيۡتُمۡ إِن كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ أَلَّا تُقَٰتِلُواْۖ قَالُواْ وَمَا لَنَآ أَلَّا نُقَٰتِلَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَدۡ أُخۡرِجۡنَا مِن دِيَٰرِنَا وَأَبۡنَآئِنَاۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقِتَالُ تَوَلَّوۡاْ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّـٰلِمِينَ

Musa'dan sonra İsrailoğullarından ileri gelenleri görmedin mi? Hani onların bir nebisine 'Bize bir kral gönder, Allah'ın yolunda savaşalım' demişlerdi. 'Üzerinize savaş yazılırsa savaşmamanız sizden beklenir mi?' demişti. 'Diyarlarımızdan ve oğullarımızdan çıkarılmışken Allah'ın yolunda savaşmamamız bize ne oluyor?' demişlerdi. Fakat üzerlerine savaş yazıldığında, onlardan azı hariç yüz çevirdiler. Ve Allah zalimleri Bilen'dir.

أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِي حَآجَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ فِي رَبِّهِۦٓ أَنۡ ءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ إِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّيَ ٱلَّذِي يُحۡيِۦ وَيُمِيتُ قَالَ أَنَا۠ أُحۡيِۦ وَأُمِيتُۖ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَأۡتِي بِٱلشَّمۡسِ مِنَ ٱلۡمَشۡرِقِ فَأۡتِ بِهَا مِنَ ٱلۡمَغۡرِبِ فَبُهِتَ ٱلَّذِي كَفَرَۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّـٰلِمِينَ

Allah ona egemenliği verdi diye Rabbi hakkında İbrahim'le tartışan kimseyi görmedin mi? Hani İbrahim 'Benim Rabbim dirilten ve öldüren kimsedir' demişti. 'Ben diriltirim ve öldürürüm' demişti. İbrahim 'Şüphesiz Allah güneşi doğudan getirir, böylece onu batıdan getir' demişti. Bunun üzerine örten kimse şaşırıp kaldı. Ve Allah zalim topluluğa yol göstermez.

أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ أُوتُواْ نَصِيبٗا مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ يُدۡعَوۡنَ إِلَىٰ كِتَٰبِ ٱللَّهِ لِيَحۡكُمَ بَيۡنَهُمۡ ثُمَّ يَتَوَلَّىٰ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۡ وَهُم مُّعۡرِضُونَ

Kitaptan bir pay verilenleri görmedin mi? Aralarında hüküm vermesi için Allah'ın kitabına çağrılıyorlar, sonra onlardan bir grup yüz çevirerek dönüyor.

أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ أُوتُواْ نَصِيبٗا مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ يَشۡتَرُونَ ٱلضَّلَٰلَةَ وَيُرِيدُونَ أَن تَضِلُّواْ ٱلسَّبِيلَ

Kitaptan bir pay verilen kimseleri görmedin mi? Sapkınlığı satın alırlar ve yoldan sapmanızı isterler.

أَلَمۡ يَرَوۡاْ كَمۡ أَهۡلَكۡنَا مِن قَبۡلِهِم مِّن قَرۡنٖ مَّكَّنَّـٰهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مَا لَمۡ نُمَكِّن لَّكُمۡ وَأَرۡسَلۡنَا ٱلسَّمَآءَ عَلَيۡهِم مِّدۡرَارٗا وَجَعَلۡنَا ٱلۡأَنۡهَٰرَ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهِمۡ فَأَهۡلَكۡنَٰهُم بِذُنُوبِهِمۡ وَأَنشَأۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِمۡ قَرۡنًا ءَاخَرِينَ

Onlardan önce nice nesli helak ettiğimizi görmediler mi? Yeryüzünde size yerleşim vermediğimiz şeyi onlara yerleşim verdik, onların üzerine göğü bolca gönderdik ve ırmakları onların altından akan kıldık. Bunun üzerine günahları sebebiyle onları helak ettik ve onlardan sonra başka bir nesil var ettik.

وَمِنۡهُم مَّن يَسۡتَمِعُ إِلَيۡكَۖ وَجَعَلۡنَا عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ أَكِنَّةً أَن يَفۡقَهُوهُ وَفِيٓ ءَاذَانِهِمۡ وَقۡرٗاۚ وَإِن يَرَوۡاْ كُلَّ ءَايَةٖ لَّا يُؤۡمِنُواْ بِهَاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءُوكَ يُجَٰدِلُونَكَ يَقُولُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ إِنۡ هَٰذَآ إِلَّآ أَسَٰطِيرُ ٱلۡأَوَّلِينَ

Ve onlardan seni dinleyenler vardır. Onu anlamamaları için kalplerinin üzerine örtüler, kulaklarının içine ağırlık kıldık. Ve her ayeti görseler ona inanmazlar. Hatta sana geldiklerinde seninle tartışırlar; örtenler derler: 'Bu, öncekilerin masallarından başka bir şey değildir.'

سَأَصۡرِفُ عَنۡ ءَايَٰتِيَ ٱلَّذِينَ يَتَكَبَّرُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَإِن يَرَوۡاْ كُلَّ ءَايَةٖ لَّا يُؤۡمِنُواْ بِهَا وَإِن يَرَوۡاْ سَبِيلَ ٱلرُّشۡدِ لَا يَتَّخِذُوهُ سَبِيلٗا وَإِن يَرَوۡاْ سَبِيلَ ٱلۡغَيِّ يَتَّخِذُوهُ سَبِيلٗاۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَكَانُواْ عَنۡهَا غَٰفِلِينَ

Yerin içinde gerçek olmadan büyüklük taslayan kimseleri ayetlerimden çevireceğim. Ve her ayeti görseler ona inanmazlar ve doğrunun yolunu görseler onu yol edinmezler ve sapkınlığın yolunu görseler onu yol edinirler. Bu, onların ayetlerimizi yalanlamaları ve onlardan habersiz olmalarıdır.

قُلۡ أَرَءَيۡتُمۡ إِنۡ أَخَذَ ٱللَّهُ سَمۡعَكُمۡ وَأَبۡصَٰرَكُمۡ وَخَتَمَ عَلَىٰ قُلُوبِكُم مَّنۡ إِلَٰهٌ غَيۡرُ ٱللَّهِ يَأۡتِيكُم بِهِۗ ٱنظُرۡ كَيۡفَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ ثُمَّ هُمۡ يَصۡدِفُونَ

De ki: 'Gördünüz mü, eğer Allah işitmenizi ve görüşlerinizi alırsa ve kalplerinizin üzerini mühürlerse, Allah'tan başka onu size getirecek ilah kimdir?' Ayetleri nasıl açıkladığımıza bak, sonra onlar yüz çeviriyorlar.

قُلۡ أَرَءَيۡتُمۡ إِنۡ أَتَىٰكُمۡ عَذَابُهُۥ بَيَٰتًا أَوۡ نَهَارٗا مَّاذَا يَسۡتَعۡجِلُ مِنۡهُ ٱلۡمُجۡرِمُونَ

De ki: 'Gördünüz mü, eğer O'nun azabı size geceleyin veya gündüzün gelirse suçlular ondan neyi acele ister?'

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّي وَءَاتَىٰنِي رَحۡمَةٗ مِّنۡ عِندِهِۦ فَعُمِّيَتۡ عَلَيۡكُمۡ أَنُلۡزِمُكُمُوهَا وَأَنتُمۡ لَهَا كَٰرِهُونَ

Dedi: 'Ey kavmim, gördünüz mü? Eğer ben Rabbimden bir açık delil üzerindeysem ve bana Kendi katından bir merhamet verdiyse ve o size gizlendiyse, siz onu istemeyenlerken biz sizi ona zorlar mıyız?'

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّي وَءَاتَىٰنِي مِنۡهُ رَحۡمَةٗ فَمَن يَنصُرُنِي مِنَ ٱللَّهِ إِنۡ عَصَيۡتُهُۥۖ فَمَا تَزِيدُونَنِي غَيۡرَ تَخۡسِيرٖ

Dedi ki: 'Ey kavmim, gördünüz mü, eğer ben Rabbimden açık bir delil üzerindeysem ve bana kendinden bir merhamet verdiyse, eğer O'na isyan edersem Allah'tan bana kim yardım eder? O halde bana hüsrana uğratmaktan başka bir şey artırmazsınız.'

قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّي وَرَزَقَنِي مِنۡهُ رِزۡقًا حَسَنٗاۚ وَمَآ أُرِيدُ أَنۡ أُخَالِفَكُمۡ إِلَىٰ مَآ أَنۡهَىٰكُمۡ عَنۡهُۚ إِنۡ أُرِيدُ إِلَّا ٱلۡإِصۡلَٰحَ مَا ٱسۡتَطَعۡتُۚ وَمَا تَوۡفِيقِيٓ إِلَّا بِٱللَّهِۚ عَلَيۡهِ تَوَكَّلۡتُ وَإِلَيۡهِ أُنِيبُ

Dedi ki: 'Ey kavmim, gördünüz mü, eğer ben Rabbimden açık bir delil üzerindeysem ve beni kendinden güzel bir rızık ile rızıklandırdıysa? Ve ben size ondan yasakladığım şeye size muhalefet etmeyi istemiyorum. Ben gücümün yettiği kadar düzeltmekten başka bir şey istemiyorum. Ve benim başarım Allah ile olandan başkası değildir. O'na güvendim ve O'na yöneliyorum.'

وَتَرَى ٱلۡمُجۡرِمِينَ يَوۡمَئِذٖ مُّقَرَّنِينَ فِي ٱلۡأَصۡفَادِ

Ve o gün suçluları zincirlerde bağlanmış görürsün.

وَهُوَ ٱلَّذِي سَخَّرَ ٱلۡبَحۡرَ لِتَأۡكُلُواْ مِنۡهُ لَحۡمٗا طَرِيّٗا وَتَسۡتَخۡرِجُواْ مِنۡهُ حِلۡيَةٗ تَلۡبَسُونَهَاۖ وَتَرَى ٱلۡفُلۡكَ مَوَاخِرَ فِيهِ وَلِتَبۡتَغُواْ مِن فَضۡلِهِۦ وَلَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

Ve O, ondan taze et yiyesiniz ve ondan giydiğiniz süsü çıkarasınız diye denizi boyun eğdirendir. Ve onda yaran gemileri görürsün ve O'nun lütfundan arayasınız diye ve umulur ki şükredersiniz.

۞وَتَرَى ٱلشَّمۡسَ إِذَا طَلَعَت تَّزَٰوَرُ عَن كَهۡفِهِمۡ ذَاتَ ٱلۡيَمِينِ وَإِذَا غَرَبَت تَّقۡرِضُهُمۡ ذَاتَ ٱلشِّمَالِ وَهُمۡ فِي فَجۡوَةٖ مِّنۡهُۚ ذَٰلِكَ مِنۡ ءَايَٰتِ ٱللَّهِۗ مَن يَهۡدِ ٱللَّهُ فَهُوَ ٱلۡمُهۡتَدِۖ وَمَن يُضۡلِلۡ فَلَن تَجِدَ لَهُۥ وَلِيّٗا مُّرۡشِدٗا

Güneşi görürsün; doğduğu zaman onların mağarasından sağ tarafına eğilirken ve battığı zaman onları sol tarafından kesip geçerken. Onlar ondan bir boşluk içindedirler. İşte bu Allah'ın ayetlerindendir. Allah kime yol gösterirse, işte o yol bulandır. Kimi saptırırsa, onun için doğruya yönelten bir koruyucu bulamazsın.

وَيَوۡمَ نُسَيِّرُ ٱلۡجِبَالَ وَتَرَى ٱلۡأَرۡضَ بَارِزَةٗ وَحَشَرۡنَٰهُمۡ فَلَمۡ نُغَادِرۡ مِنۡهُمۡ أَحَدٗا

Ve dağları yürüttüğümüz ve yeri açıkça gördüğün gün; ve onları topladık, böylece onlardan hiç kimseyi bırakmadık.

يَوۡمَ تَرَوۡنَهَا تَذۡهَلُ كُلُّ مُرۡضِعَةٍ عَمَّآ أَرۡضَعَتۡ وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمۡلٍ حَمۡلَهَا وَتَرَى ٱلنَّاسَ سُكَٰرَىٰ وَمَا هُم بِسُكَٰرَىٰ وَلَٰكِنَّ عَذَابَ ٱللَّهِ شَدِيدٞ

Onu gördüğünüz gün, her emziren emzirdiği şeyden unutur ve her yük sahibi yükünü bırakır. Ve insanları sarhoşlar görürsün; ve onlar sarhoşlar değildir, fakat Allah'ın azabı şiddetlidir.

فَلَمَّا جَنَّ عَلَيۡهِ ٱلَّيۡلُ رَءَا كَوۡكَبٗاۖ قَالَ هَٰذَا رَبِّيۖ فَلَمَّآ أَفَلَ قَالَ لَآ أُحِبُّ ٱلۡأٓفِلِينَ

Bunun üzerine gece onun üzerini örttüğü zaman bir yıldız gördü, 'Bu benim Rabbimdir' dedi; bunun üzerine battığı zaman 'Ben batanları sevmem' dedi.

فَلَمَّا رَءَا ٱلۡقَمَرَ بَازِغٗا قَالَ هَٰذَا رَبِّيۖ فَلَمَّآ أَفَلَ قَالَ لَئِن لَّمۡ يَهۡدِنِي رَبِّي لَأَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلضَّآلِّينَ

Bunun üzerine Ay'ı doğarken gördüğü zaman 'Bu benim Rabbimdir' dedi; bunun üzerine battığı zaman 'Eğer Rabbim bana yol göstermezse kesinlikle sapan kavimden olurum' dedi.

فَلَمَّا رَءَا ٱلشَّمۡسَ بَازِغَةٗ قَالَ هَٰذَا رَبِّي هَٰذَآ أَكۡبَرُۖ فَلَمَّآ أَفَلَتۡ قَالَ يَٰقَوۡمِ إِنِّي بَرِيٓءٞ مِّمَّا تُشۡرِكُونَ

Bunun üzerine Güneş'i doğarken gördüğü zaman 'Bu benim Rabbimdir, bu daha büyüktür' dedi; bunun üzerine battığı zaman 'Ey kavmim, şüphesiz ben sizin ortak koştuğunuz şeyden uzağım' dedi.

فَلَمَّا رَءَا قَمِيصَهُۥ قُدَّ مِن دُبُرٖ قَالَ إِنَّهُۥ مِن كَيۡدِكُنَّۖ إِنَّ كَيۡدَكُنَّ عَظِيمٞ

Bunun üzerine onun gömleğinin arkadan yırtıldığını gördüğünde dedi: 'Şüphesiz o sizin tuzağınızdandır. Şüphesiz sizin tuzağınız büyüktür.'

وَإِذَا رَءَا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ ٱلۡعَذَابَ فَلَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمۡ وَلَا هُمۡ يُنظَرُونَ

Ve zalim kimseler azabı gördüklerinde, artık onlardan hafifletilmez ve onlara mühlet verilmez.

وَإِذَا سَمِعُواْ مَآ أُنزِلَ إِلَى ٱلرَّسُولِ تَرَىٰٓ أَعۡيُنَهُمۡ تَفِيضُ مِنَ ٱلدَّمۡعِ مِمَّا عَرَفُواْ مِنَ ٱلۡحَقِّۖ يَقُولُونَ رَبَّنَآ ءَامَنَّا فَٱكۡتُبۡنَا مَعَ ٱلشَّـٰهِدِينَ

Ve resule indirileni işittikleri zaman, gerçekten tanıdıkları şeyden gözlerinin gözyaşı taşıyor görürsün. Derler: 'Rabbimiz, inandık, bunun üzerine bizi tanıklar ile beraber yaz.'

وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذۡ وُقِفُواْ عَلَى ٱلنَّارِ فَقَالُواْ يَٰلَيۡتَنَا نُرَدُّ وَلَا نُكَذِّبَ بِـَٔايَٰتِ رَبِّنَا وَنَكُونَ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ

Ve ateşin üzerinde durduruldukları zaman görseydin; dediler: 'Keşke biz geri döndürülsek, Rabbimizin ayetlerini yalanlamasak ve inananlardan olsak.'

وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذۡ وُقِفُواْ عَلَىٰ رَبِّهِمۡۚ قَالَ أَلَيۡسَ هَٰذَا بِٱلۡحَقِّۚ قَالُواْ بَلَىٰ وَرَبِّنَاۚ قَالَ فَذُوقُواْ ٱلۡعَذَابَ بِمَا كُنتُمۡ تَكۡفُرُونَ

Ve Rablerinin huzurunda durduruldukları zaman görseydin; dedi: 'Bu gerçek değil mi?' Dediler: 'Evet, Rabbimize andolsun.' Dedi: 'Öyleyse örtmeniz sebebiyle azabı tadın.'

وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ قَالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَلَمۡ يُوحَ إِلَيۡهِ شَيۡءٞ وَمَن قَالَ سَأُنزِلُ مِثۡلَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُۗ وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذِ ٱلظَّـٰلِمُونَ فِي غَمَرَٰتِ ٱلۡمَوۡتِ وَٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُ بَاسِطُوٓاْ أَيۡدِيهِمۡ أَخۡرِجُوٓاْ أَنفُسَكُمُۖ ٱلۡيَوۡمَ تُجۡزَوۡنَ عَذَابَ ٱلۡهُونِ بِمَا كُنتُمۡ تَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ غَيۡرَ ٱلۡحَقِّ وَكُنتُمۡ عَنۡ ءَايَٰتِهِۦ تَسۡتَكۡبِرُونَ

Ve Allah'ın üzerine bir yalan uyduran veya ona hiçbir şey vahiy olunmadığı halde 'Bana vahiy olundu' diyen ve 'Allah'ın indirdiği şeyin benzerini indireceğim' diyen kimseden kim daha zalimdir? Ve zalimler ölümün şiddetleri içindeyken ve melekler ellerini uzatmışken: 'Nefslerinizi çıkarın; Allah'ın üzerine gerçekten başka şey söylüyor olduğunuz ve O'nun ayetlerinden büyüklük taslıyor olduğunuz için bugün aşağılanmanın azabıyla karşılık göreceksiniz' derken eğer görseydin.

وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذۡ يَتَوَفَّى ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُ يَضۡرِبُونَ وُجُوهَهُمۡ وَأَدۡبَٰرَهُمۡ وَذُوقُواْ عَذَابَ ٱلۡحَرِيقِ

Ve melekler örtenleri vefat ettirirken yüzlerine ve arkalarına vurarak "Yakıcı azabı tadın" dediklerinde bir görseydin.

وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَتَّخِذُ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَندَادٗا يُحِبُّونَهُمۡ كَحُبِّ ٱللَّهِۖ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَشَدُّ حُبّٗا لِّلَّهِۗ وَلَوۡ يَرَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓاْ إِذۡ يَرَوۡنَ ٱلۡعَذَابَ أَنَّ ٱلۡقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعٗا وَأَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعَذَابِ

Ve insanlardan kimisi vardır ki Allah'ın astından denkler edinir, onları Allah'ın sevgisi gibi severler. İnananlar ise Allah'a sevgice daha şiddetlidir. Ve zalimler azabı gördüklerinde, şüphesiz bütün kuvvetin Allah'a ait olduğunu ve şüphesiz Allah'ın azabının şiddetli olduğunu görseydi!

أَوَلَا يَرَوۡنَ أَنَّهُمۡ يُفۡتَنُونَ فِي كُلِّ عَامٖ مَّرَّةً أَوۡ مَرَّتَيۡنِ ثُمَّ لَا يَتُوبُونَ وَلَا هُمۡ يَذَّكَّرُونَ

Şüphesiz onların her yılın içinde bir kez veya iki kez sınandıklarını görmezler mi? Sonra dönmezler ve ne de onlar hatırlarlar.

أَفَلَا يَرَوۡنَ أَلَّا يَرۡجِعُ إِلَيۡهِمۡ قَوۡلٗا وَلَا يَمۡلِكُ لَهُمۡ ضَرّٗا وَلَا نَفۡعٗا

Onun onlara bir söz döndürmediğini, onlar için bir zarara ve ne de bir faydaya sahip olmadığını görmüyorlar mı?

بَلۡ مَتَّعۡنَا هَـٰٓؤُلَآءِ وَءَابَآءَهُمۡ حَتَّىٰ طَالَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡعُمُرُۗ أَفَلَا يَرَوۡنَ أَنَّا نَأۡتِي ٱلۡأَرۡضَ نَنقُصُهَا مِنۡ أَطۡرَافِهَآۚ أَفَهُمُ ٱلۡغَٰلِبُونَ

Aksine bunları ve babalarını faydalandırdık, ta ki ömür onların üzerine uzadı. Peki yere gelip onu uçlarından eksilttiğimizi görmüyorlar mı? Peki galip gelenler onlar mıdır?

يَوۡمَ يَرَوۡنَ ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةَ لَا بُشۡرَىٰ يَوۡمَئِذٖ لِّلۡمُجۡرِمِينَ وَيَقُولُونَ حِجۡرٗا مَّحۡجُورٗا

Melekleri görecekleri gün, o gün suçlular için bir müjde yoktur. Ve derler: 'Yasaklanmış bir yasak.'

تَرَىٰ كَثِيرٗا مِّنۡهُمۡ يَتَوَلَّوۡنَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْۚ لَبِئۡسَ مَا قَدَّمَتۡ لَهُمۡ أَنفُسُهُمۡ أَن سَخِطَ ٱللَّهُ عَلَيۡهِمۡ وَفِي ٱلۡعَذَابِ هُمۡ خَٰلِدُونَ

Onlardan çoğunu örten kimseleri koruyucu ediniyor görürsün. Nefslerinin onlar için öne sürdüğü şey ne kötüdür ki Allah onlara öfkelendi ve onlar azabın içinde kalıcıdırlar.

لَّا تَرَىٰ فِيهَا عِوَجٗا وَلَآ أَمۡتٗا

Onun içinde ne bir eğrilik ne de bir tümsek görmezsin.

فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ ٱلسَّعۡيَ قَالَ يَٰبُنَيَّ إِنِّيٓ أَرَىٰ فِي ٱلۡمَنَامِ أَنِّيٓ أَذۡبَحُكَ فَٱنظُرۡ مَاذَا تَرَىٰۚ قَالَ يَـٰٓأَبَتِ ٱفۡعَلۡ مَا تُؤۡمَرُۖ سَتَجِدُنِيٓ إِن شَآءَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلصَّـٰبِرِينَ

Onunla beraber çalışma çağına ulaştığında dedi: 'Ey oğulcuğum, şüphesiz ben uykuda seni boğazladığımı görüyorum, böylece bak ne görüyorsun.' Dedi: 'Ey babacığım, emrolunduğun şeyi yap; eğer Allah dilerse beni sabredenlerden bulacaksın.'

ٱلَّذِي خَلَقَ سَبۡعَ سَمَٰوَٰتٖ طِبَاقٗاۖ مَّا تَرَىٰ فِي خَلۡقِ ٱلرَّحۡمَٰنِ مِن تَفَٰوُتٖۖ فَٱرۡجِعِ ٱلۡبَصَرَ هَلۡ تَرَىٰ مِن فُطُورٖ

Yedi gökleri tabakalar halinde yaratan O'dur. Merhameti Bol Olan'ın yaratılışının içinde hiçbir uyumsuzluk görmezsin. Böylece görüşü çevir, hiçbir çatlak görür müsün?

قُلۡ مَن كَانَ فِي ٱلضَّلَٰلَةِ فَلۡيَمۡدُدۡ لَهُ ٱلرَّحۡمَٰنُ مَدًّاۚ حَتَّىٰٓ إِذَا رَأَوۡاْ مَا يُوعَدُونَ إِمَّا ٱلۡعَذَابَ وَإِمَّا ٱلسَّاعَةَ فَسَيَعۡلَمُونَ مَنۡ هُوَ شَرّٞ مَّكَانٗا وَأَضۡعَفُ جُندٗا

De ki: 'Kim sapkınlık içinde ise, Merhameti Bol ona tamamen uzatsın. Ta ki söz verildikleri şeyi, ya azabı veya saati gördükleri zaman, bunun üzerine kimin yer bakımından daha kötü ve ordu bakımından daha zayıf olduğunu bilecekler.'

وَإِذَا رَأَوۡاْ ءَايَةٗ يَسۡتَسۡخِرُونَ

Ve bir ayet gördükleri zaman alay ediyorlar.

فَلَمَّا رَأَوۡاْ بَأۡسَنَا قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَحۡدَهُۥ وَكَفَرۡنَا بِمَا كُنَّا بِهِۦ مُشۡرِكِينَ

Şiddetimizi gördüklerinde dediler: 'Yalnız Allah'a inandık ve O'na ortak koştuğumuz şeyleri örttük.'

فَلَمۡ يَكُ يَنفَعُهُمۡ إِيمَٰنُهُمۡ لَمَّا رَأَوۡاْ بَأۡسَنَاۖ سُنَّتَ ٱللَّهِ ٱلَّتِي قَدۡ خَلَتۡ فِي عِبَادِهِۦۖ وَخَسِرَ هُنَالِكَ ٱلۡكَٰفِرُونَ

Şiddetimizi gördüklerinde inançları onlara fayda veriyor olmadı. Allah'ın kulları içinde kesinlikle geçmiş olan uygulamasıdır. Ve örtenler orada hüsrana uğradı.

وَإِذَا رَأَوۡاْ تِجَٰرَةً أَوۡ لَهۡوًا ٱنفَضُّوٓاْ إِلَيۡهَا وَتَرَكُوكَ قَآئِمٗاۚ قُلۡ مَا عِندَ ٱللَّهِ خَيۡرٞ مِّنَ ٱللَّهۡوِ وَمِنَ ٱلتِّجَٰرَةِۚ وَٱللَّهُ خَيۡرُ ٱلرَّـٰزِقِينَ

Ve bir ticaret veya bir eğlence gördüklerinde ona dağıldılar ve seni ayakta bıraktılar. De ki: 'Allah'ın katındaki şey eğlenceden ve ticaretten daha iyidir. Ve Allah rızıklandıranların en iyisidir.'

قَالَ أَرَءَيۡتَ إِذۡ أَوَيۡنَآ إِلَى ٱلصَّخۡرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ ٱلۡحُوتَ وَمَآ أَنسَىٰنِيهُ إِلَّا ٱلشَّيۡطَٰنُ أَنۡ أَذۡكُرَهُۥۚ وَٱتَّخَذَ سَبِيلَهُۥ فِي ٱلۡبَحۡرِ عَجَبٗا

Dedi: 'Kayaya sığındığımız zaman gördün mü? Bunun üzerine şüphesiz ben balığı unuttum. Ve onu hatırlamamı Şeytan'dan hariç bana unutturmadı. Ve denizin içinde kendi yolunu şaşılacak şekilde edindi.'

أَرَءَيۡتَ مَنِ ٱتَّخَذَ إِلَٰهَهُۥ هَوَىٰهُ أَفَأَنتَ تَكُونُ عَلَيۡهِ وَكِيلًا

İlahını kendi arzusu edinen kimseyi gördün mü? Onun üzerine sen mi vekil olacaksın?

أَرَءَيۡتَ ٱلَّذِي يَنۡهَىٰ

Engelleyeni gördün mü?

أَرَءَيۡتَ إِن كَانَ عَلَى ٱلۡهُدَىٰٓ

Gördün mü, eğer yol gösterme üzerinde ise?

أَرَءَيۡتَ إِن كَذَّبَ وَتَوَلَّىٰٓ

Gördün mü, eğer yalanladıysa ve yüz çevirdiyse?

فَتَرَى ٱلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ يُسَٰرِعُونَ فِيهِمۡ يَقُولُونَ نَخۡشَىٰٓ أَن تُصِيبَنَا دَآئِرَةٞۚ فَعَسَى ٱللَّهُ أَن يَأۡتِيَ بِٱلۡفَتۡحِ أَوۡ أَمۡرٖ مِّنۡ عِندِهِۦ فَيُصۡبِحُواْ عَلَىٰ مَآ أَسَرُّواْ فِيٓ أَنفُسِهِمۡ نَٰدِمِينَ

Böylece kalplerinde bir hastalık olan kimseleri görürsün, onların içinde acele ederler. Derler: 'Bize bir felaket isabet etmesinden korkarız.' O halde umulur ki Allah fethi veya kendi katından bir işi getirir, böylece nefslerinde gizledikleri şeye pişman olanlar olurlar.

وَوُضِعَ ٱلۡكِتَٰبُ فَتَرَى ٱلۡمُجۡرِمِينَ مُشۡفِقِينَ مِمَّا فِيهِ وَيَقُولُونَ يَٰوَيۡلَتَنَا مَالِ هَٰذَا ٱلۡكِتَٰبِ لَا يُغَادِرُ صَغِيرَةٗ وَلَا كَبِيرَةً إِلَّآ أَحۡصَىٰهَاۚ وَوَجَدُواْ مَا عَمِلُواْ حَاضِرٗاۗ وَلَا يَظۡلِمُ رَبُّكَ أَحَدٗا

Ve kitap konuldu. Bunun üzerine suçluları onun içindeki şeyden korkanlar olarak görürsün ve derler: 'Ey vah bize! Bu kitaba ne var, onu saymış olması hariç ne küçük ne büyük bırakıyor.' Ve yaptıkları şeyi hazır buldular. Ve Rabbin hiç kimseye zulmetmez.

أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ يُزۡجِي سَحَابٗا ثُمَّ يُؤَلِّفُ بَيۡنَهُۥ ثُمَّ يَجۡعَلُهُۥ رُكَامٗا فَتَرَى ٱلۡوَدۡقَ يَخۡرُجُ مِنۡ خِلَٰلِهِۦ وَيُنَزِّلُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مِن جِبَالٖ فِيهَا مِنۢ بَرَدٖ فَيُصِيبُ بِهِۦ مَن يَشَآءُ وَيَصۡرِفُهُۥ عَن مَّن يَشَآءُۖ يَكَادُ سَنَا بَرۡقِهِۦ يَذۡهَبُ بِٱلۡأَبۡصَٰرِ

Şüphesiz Allah'ın bir bulutu sürdüğünü, sonra onun arasını birleştirdiğini, sonra onu yığın yaptığını görmedin mi? Böylece yağmurun onun arasından çıkıyor olduğunu görürsün. Ve gökten, içinde dolu olan dağlardan indirir; böylece onunla dilediğine isabet ettirir ve onu dilediğinden çevirir. Onun şimşeğinin parıltısı neredeyse görüşleri götürür.

ٱللَّهُ ٱلَّذِي يُرۡسِلُ ٱلرِّيَٰحَ فَتُثِيرُ سَحَابٗا فَيَبۡسُطُهُۥ فِي ٱلسَّمَآءِ كَيۡفَ يَشَآءُ وَيَجۡعَلُهُۥ كِسَفٗا فَتَرَى ٱلۡوَدۡقَ يَخۡرُجُ مِنۡ خِلَٰلِهِۦۖ فَإِذَآ أَصَابَ بِهِۦ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦٓ إِذَا هُمۡ يَسۡتَبۡشِرُونَ

Allah O'dur ki rüzgarları gönderir, böylece bir bulutu kaldırır, böylece onu gökte dilediği gibi yayar ve onu parçalar halinde yapar; böylece yağmurun onun arasından çıktığını görürsün. Kendi kullarından dilediği kimseye onunla isabet ettirdiğinde, bir de bakarsın ki onlar müjdelenirler.

سَخَّرَهَا عَلَيۡهِمۡ سَبۡعَ لَيَالٖ وَثَمَٰنِيَةَ أَيَّامٍ حُسُومٗاۖ فَتَرَى ٱلۡقَوۡمَ فِيهَا صَرۡعَىٰ كَأَنَّهُمۡ أَعۡجَازُ نَخۡلٍ خَاوِيَةٖ

Onu yedi gece ve sekiz gün kesintisiz onların üzerine musallat etti; böylece orada topluluğu, sanki içi boş hurma ağacı gövdeleriymiş gibi yere serilmiş görürsün.

قَدۡ نَرَىٰ تَقَلُّبَ وَجۡهِكَ فِي ٱلسَّمَآءِۖ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبۡلَةٗ تَرۡضَىٰهَاۚ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ لَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا يَعۡمَلُونَ

Kesinlikle senin yüzünün göğün içinde dönmesini görüyoruz. Bunun üzerine kesinlikle seni ondan razı olacağın bir kıbleye çevireceğiz. Bunun üzerine yüzünü Mescid-i Haram tarafına çevir. Ve her nerede olursanız, bunun üzerine yüzlerinizi onun tarafına çevirin. Ve şüphesiz kitap verilen kimseler, şüphesiz onun Rablerinden gerçek olduğunu kesinlikle bilirler. Ve Allah yapıyor oldukları şeyden habersiz değildir.

وَلَقَدۡ جِئۡتُمُونَا فُرَٰدَىٰ كَمَا خَلَقۡنَٰكُمۡ أَوَّلَ مَرَّةٖ وَتَرَكۡتُم مَّا خَوَّلۡنَٰكُمۡ وَرَآءَ ظُهُورِكُمۡۖ وَمَا نَرَىٰ مَعَكُمۡ شُفَعَآءَكُمُ ٱلَّذِينَ زَعَمۡتُمۡ أَنَّهُمۡ فِيكُمۡ شُرَكَـٰٓؤُاْۚ لَقَد تَّقَطَّعَ بَيۡنَكُمۡ وَضَلَّ عَنكُم مَّا كُنتُمۡ تَزۡعُمُونَ

Ve kesinlikle ilk defa sizi yarattığımız gibi bize tek tek geldiniz ve size verdiğimiz şeyi sırtlarınızın arkasında bıraktınız; ve sizin içinizde şüphesiz onların ortaklar olduğunu iddia ettiğiniz aracılarınızı sizinle beraber görmüyoruz. Kesinlikle aranızdaki koptu ve iddia ediyor olduğunuz şey sizden kayboldu.

فَقَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ مَا نَرَىٰكَ إِلَّا بَشَرٗا مِّثۡلَنَا وَمَا نَرَىٰكَ ٱتَّبَعَكَ إِلَّا ٱلَّذِينَ هُمۡ أَرَاذِلُنَا بَادِيَ ٱلرَّأۡيِ وَمَا نَرَىٰ لَكُمۡ عَلَيۡنَا مِن فَضۡلِۭ بَلۡ نَظُنُّكُمۡ كَٰذِبِينَ

Bunun üzerine onun kavminden örten ileri gelenler dedi: 'Seni bizim mislimiz bir beşerden başka görmüyoruz. Ve ilk görüşte bizim en aşağılıklarımız olan kimselerden başkasının sana uyduğunu görmüyoruz. Ve sizin için bizim üzerimizde hiçbir üstünlük görmüyoruz. Aksine sizin yalan söyleyenler olduğunuz zannında bulunuyoruz.'

۞وَقَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَرۡجُونَ لِقَآءَنَا لَوۡلَآ أُنزِلَ عَلَيۡنَا ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُ أَوۡ نَرَىٰ رَبَّنَاۗ لَقَدِ ٱسۡتَكۡبَرُواْ فِيٓ أَنفُسِهِمۡ وَعَتَوۡ عُتُوّٗا كَبِيرٗا

Ve bizimle karşılaşmayı ummayanlar dediler: 'Bize melekler indirilseydi veya Rabbimizi görseydik ya!' Kesinlikle nefslerinde büyüklendiler ve büyük bir azgınlıkla azdılar.

وَقَالُواْ مَا لَنَا لَا نَرَىٰ رِجَالٗا كُنَّا نَعُدُّهُم مِّنَ ٱلۡأَشۡرَارِ

Ve dediler ki: 'Bize ne oldu, kötülerden saydığımız adamları görmüyoruz?'

وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ تَعَالَوۡاْ إِلَىٰ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ وَإِلَى ٱلرَّسُولِ رَأَيۡتَ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ يَصُدُّونَ عَنكَ صُدُودٗا

Ve onlara 'Allah'ın indirdiği şeye ve resule gelin' denildiği zaman ikiyüzlüleri senden bir yüz çevirmeyle yüz çevirirler görürsün.

وَإِذَا رَأَيۡتَ ٱلَّذِينَ يَخُوضُونَ فِيٓ ءَايَٰتِنَا فَأَعۡرِضۡ عَنۡهُمۡ حَتَّىٰ يَخُوضُواْ فِي حَدِيثٍ غَيۡرِهِۦۚ وَإِمَّا يُنسِيَنَّكَ ٱلشَّيۡطَٰنُ فَلَا تَقۡعُدۡ بَعۡدَ ٱلذِّكۡرَىٰ مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّـٰلِمِينَ

Ve ayetlerimize dalan kimseleri gördüğün zaman, ondan başka bir söze dalıncaya kadar onlardan yüz çevir. Ve eğer Şeytan sana unutturursa, hatırladıktan sonra zalim kavim ile beraber oturma.

وَيَقُولُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَوۡلَا نُزِّلَتۡ سُورَةٞۖ فَإِذَآ أُنزِلَتۡ سُورَةٞ مُّحۡكَمَةٞ وَذُكِرَ فِيهَا ٱلۡقِتَالُ رَأَيۡتَ ٱلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ يَنظُرُونَ إِلَيۡكَ نَظَرَ ٱلۡمَغۡشِيِّ عَلَيۡهِ مِنَ ٱلۡمَوۡتِۖ فَأَوۡلَىٰ لَهُمۡ

Ve inananlar der: 'Neden bir sure indirilmedi?' Fakat sağlam bir sure indirildiğinde ve içinde çarpışma zikredildiğinde, kalplerinde hastalık olan kimselerin sana ölümden üzerine baygınlık çökenin bakışı gibi baktıklarını görürsün. Artık onlara daha layıktır.

وَإِذَا رَأَيۡتَ ثَمَّ رَأَيۡتَ نَعِيمٗا وَمُلۡكٗا كَبِيرًا

Ve orayı gördüğün zaman, bir nimet ve büyük bir egemenlik görürsün.

أَوۡ تَقُولَ حِينَ تَرَى ٱلۡعَذَابَ لَوۡ أَنَّ لِي كَرَّةٗ فَأَكُونَ مِنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Veya azabı gördüğü zaman, 'Keşke benim için bir dönüş olsaydı da iyilik edenlerden olsaydım' dememesi için.

وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ تَرَى ٱلَّذِينَ كَذَبُواْ عَلَى ٱللَّهِ وُجُوهُهُم مُّسۡوَدَّةٌۚ أَلَيۡسَ فِي جَهَنَّمَ مَثۡوٗى لِّلۡمُتَكَبِّرِينَ

Ve kalkış günü Allah'a karşı yalan söyleyenleri, yüzleri kararmış olarak görürsün. Cehennemde büyüklük taslayanlar için bir barınak yok mudur?

وَمِنۡ ءَايَٰتِهِۦٓ أَنَّكَ تَرَى ٱلۡأَرۡضَ خَٰشِعَةٗ فَإِذَآ أَنزَلۡنَا عَلَيۡهَا ٱلۡمَآءَ ٱهۡتَزَّتۡ وَرَبَتۡۚ إِنَّ ٱلَّذِيٓ أَحۡيَاهَا لَمُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰٓۚ إِنَّهُۥ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ

Yeri boyun eğmiş görmen O'nun ayetlerindendir. Bunun üzerine onun üzerine suyu indirdiğimizde titreşir ve kabarır. Şüphesiz onu dirilten, ölüleri kesinlikle diriltendir. Şüphesiz O, her şeye Güç Yetiren'dir.

تَرَى ٱلظَّـٰلِمِينَ مُشۡفِقِينَ مِمَّا كَسَبُواْ وَهُوَ وَاقِعُۢ بِهِمۡۗ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّـٰلِحَٰتِ فِي رَوۡضَاتِ ٱلۡجَنَّاتِۖ لَهُم مَّا يَشَآءُونَ عِندَ رَبِّهِمۡۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَضۡلُ ٱلۡكَبِيرُ

Zalimleri kazandıkları şeyden korku içinde görürsün ve o onlara gerçekleşecektir. İnanan ve doğruları yapan kimseler cennetlerin bahçeleri içindedirler. Rablerinin katında diledikleri şey onlaradır. İşte bu, büyük lütuftur.

يَوۡمَ تَرَى ٱلۡمُؤۡمِنِينَ وَٱلۡمُؤۡمِنَٰتِ يَسۡعَىٰ نُورُهُم بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَبِأَيۡمَٰنِهِمۖ بُشۡرَىٰكُمُ ٱلۡيَوۡمَ جَنَّـٰتٞ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَاۚ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ

O gün inanan erkekleri ve inanan kadınları, ışıkları iki ellerinin arasında ve sağlarında koşarken görürsün. 'Bugün müjdeniz, altından ırmaklar akan, içinde kalıcılar olduğunuz bahçelerdir.' İşte bu, büyük kurtuluştur.

فَقَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ مَا نَرَىٰكَ إِلَّا بَشَرٗا مِّثۡلَنَا وَمَا نَرَىٰكَ ٱتَّبَعَكَ إِلَّا ٱلَّذِينَ هُمۡ أَرَاذِلُنَا بَادِيَ ٱلرَّأۡيِ وَمَا نَرَىٰ لَكُمۡ عَلَيۡنَا مِن فَضۡلِۭ بَلۡ نَظُنُّكُمۡ كَٰذِبِينَ

Bunun üzerine onun kavminden örten ileri gelenler dedi: 'Seni bizim mislimiz bir beşerden başka görmüyoruz. Ve ilk görüşte bizim en aşağılıklarımız olan kimselerden başkasının sana uyduğunu görmüyoruz. Ve sizin için bizim üzerimizde hiçbir üstünlük görmüyoruz. Aksine sizin yalan söyleyenler olduğunuz zannında bulunuyoruz.'

وَدَخَلَ مَعَهُ ٱلسِّجۡنَ فَتَيَانِۖ قَالَ أَحَدُهُمَآ إِنِّيٓ أَرَىٰنِيٓ أَعۡصِرُ خَمۡرٗاۖ وَقَالَ ٱلۡأٓخَرُ إِنِّيٓ أَرَىٰنِيٓ أَحۡمِلُ فَوۡقَ رَأۡسِي خُبۡزٗا تَأۡكُلُ ٱلطَّيۡرُ مِنۡهُۖ نَبِّئۡنَا بِتَأۡوِيلِهِۦٓۖ إِنَّا نَرَىٰكَ مِنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Ve onunla birlikte zindana iki genç girdi. Onlardan biri dedi: 'Şüphesiz ben kendimi aklı örten bir şey sıkarken görüyorum.' Ve diğeri dedi: 'Şüphesiz ben kendimi başımın üzerinde kuşların ondan yediği bir ekmek taşırken görüyorum. Bize onun yorumunu haber ver. Şüphesiz biz seni iyilik edenlerden görüyoruz.'

قَالُواْ يَـٰٓأَيُّهَا ٱلۡعَزِيزُ إِنَّ لَهُۥٓ أَبٗا شَيۡخٗا كَبِيرٗا فَخُذۡ أَحَدَنَا مَكَانَهُۥٓۖ إِنَّا نَرَىٰكَ مِنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Dediler: 'Ey Üstün olan, şüphesiz onun büyük yaşlı bir babası vardır. Bunun üzerine onun yerine birimizi al. Şüphesiz biz seni iyilik edenlerden görüyoruz.'

وَلَوۡ أَنَّ لِكُلِّ نَفۡسٖ ظَلَمَتۡ مَا فِي ٱلۡأَرۡضِ لَٱفۡتَدَتۡ بِهِۦۗ وَأَسَرُّواْ ٱلنَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَۖ وَقُضِيَ بَيۡنَهُم بِٱلۡقِسۡطِ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ

Ve eğer zulmeden her nefs için yerdekiler olsaydı kesinlikle onu fidye verirdi. Ve azabı gördükleri zaman pişmanlığı gizlediler. Aralarında adaletle hükmedildi ve onlar zulme uğratılmazlar.

ثُمَّ بَدَا لَهُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا رَأَوُاْ ٱلۡأٓيَٰتِ لَيَسۡجُنُنَّهُۥ حَتَّىٰ حِينٖ

Sonra işaretleri gördükten sonra, onu bir zamana kadar kesinlikle hapsetmeleri onlara göründü.

وَقَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ لِلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ بَلۡ مَكۡرُ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ إِذۡ تَأۡمُرُونَنَآ أَن نَّكۡفُرَ بِٱللَّهِ وَنَجۡعَلَ لَهُۥٓ أَندَادٗاۚ وَأَسَرُّواْ ٱلنَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَۚ وَجَعَلۡنَا ٱلۡأَغۡلَٰلَ فِيٓ أَعۡنَاقِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْۖ هَلۡ يُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

Ve zayıf bırakılan kimseler büyüklük taslayan kimselere dedi: 'Aksine, Allah'ı örtmemizi ve O'na denkler kılmamızı bize emrettiğiniz zaman gecenin ve gündüzün tuzağıdır.' Ve azabı gördükleri zaman pişmanlığı gizlediler. Ve örten kimselerin boyunlarının içinde boyundurukları kıldık. Yapıyor oldukları şey hariç karşılık verilirler mi?

وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِن وَلِيّٖ مِّنۢ بَعۡدِهِۦۗ وَتَرَى ٱلظَّـٰلِمِينَ لَمَّا رَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَ يَقُولُونَ هَلۡ إِلَىٰ مَرَدّٖ مِّن سَبِيلٖ

Ve Allah kimi saptırırsa, böylece O'nun sonrasından ona bir koruyucu yoktur. Ve zalimleri azabı gördükleri zaman görürsün, derler: 'Bir dönüşe bir yol var mıdır?'

قَالَ أَفَرَءَيۡتُم مَّا كُنتُمۡ تَعۡبُدُونَ

Dedi: 'Kulluk etmekte olduklarınızı gördünüz mü?'

وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّنۡ خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ لَيَقُولُنَّ ٱللَّهُۚ قُلۡ أَفَرَءَيۡتُم مَّا تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ إِنۡ أَرَادَنِيَ ٱللَّهُ بِضُرٍّ هَلۡ هُنَّ كَٰشِفَٰتُ ضُرِّهِۦٓ أَوۡ أَرَادَنِي بِرَحۡمَةٍ هَلۡ هُنَّ مُمۡسِكَٰتُ رَحۡمَتِهِۦۚ قُلۡ حَسۡبِيَ ٱللَّهُۖ عَلَيۡهِ يَتَوَكَّلُ ٱلۡمُتَوَكِّلُونَ

Ve eğer onlara gökleri ve yeri kimin yarattığını sorarsan, kesinlikle 'Allah' diyecekler. De ki: 'Allah'ın dışında çağırdıklarınızı gördünüz mü? Eğer Allah bana bir zarar dilerse, onlar O'nun zararını kaldırıcılar mıdır? Veya bana bir merhamet dilerse, onlar O'nun merhametini tutucular mıdır?' De ki: 'Allah bana yeter. Güvenenler O'na güvenirler.'

أَفَرَءَيۡتُم مَّا تُمۡنُونَ

Peki akıttığınızı gördünüz mü?

أَفَرَءَيۡتُم مَّا تَحۡرُثُونَ

Peki ektiğinizi gördünüz mü?

قَالَ يَٰهَٰرُونُ مَا مَنَعَكَ إِذۡ رَأَيۡتَهُمۡ ضَلُّوٓاْ

Dedi ki: 'Ey Harun, onların saptıklarını gördüğün zaman seni ne engelledi?'

أَشِحَّةً عَلَيۡكُمۡۖ فَإِذَا جَآءَ ٱلۡخَوۡفُ رَأَيۡتَهُمۡ يَنظُرُونَ إِلَيۡكَ تَدُورُ أَعۡيُنُهُمۡ كَٱلَّذِي يُغۡشَىٰ عَلَيۡهِ مِنَ ٱلۡمَوۡتِۖ فَإِذَا ذَهَبَ ٱلۡخَوۡفُ سَلَقُوكُم بِأَلۡسِنَةٍ حِدَادٍ أَشِحَّةً عَلَى ٱلۡخَيۡرِۚ أُوْلَـٰٓئِكَ لَمۡ يُؤۡمِنُواْ فَأَحۡبَطَ ٱللَّهُ أَعۡمَٰلَهُمۡۚ وَكَانَ ذَٰلِكَ عَلَى ٱللَّهِ يَسِيرٗا

Size karşı cimridirler. Korku geldiğinde, ölümden üzerine baygınlık geçiren kimse gibi gözleri dönerek sana baktıklarını görürsün. Korku gittiğinde ise, hayra karşı cimri olarak keskin dillerle sizi incitirler. İşte onlar inanmadılar; bunun üzerine Allah onların işlerini boşa çıkardı. Ve bu Allah'a kolaydır.

۞وَإِذَا رَأَيۡتَهُمۡ تُعۡجِبُكَ أَجۡسَامُهُمۡۖ وَإِن يَقُولُواْ تَسۡمَعۡ لِقَوۡلِهِمۡۖ كَأَنَّهُمۡ خُشُبٞ مُّسَنَّدَةٞۖ يَحۡسَبُونَ كُلَّ صَيۡحَةٍ عَلَيۡهِمۡۚ هُمُ ٱلۡعَدُوُّ فَٱحۡذَرۡهُمۡۚ قَٰتَلَهُمُ ٱللَّهُۖ أَنَّىٰ يُؤۡفَكُونَ

Ve onları gördüğünde onların gövdeleri senin hoşuna gider. Ve eğer söylerlerse onların sözünü işitirsin. Sanki onlar dayandırılmış kütüklerdir. Her çığlığı kendi aleyhlerine zannederler. Onlar düşmandır, bunun üzerine onlardan sakın. Allah onları katletsin. Nasıl döndürülüyorlar!

۞وَيَطُوفُ عَلَيۡهِمۡ وِلۡدَٰنٞ مُّخَلَّدُونَ إِذَا رَأَيۡتَهُمۡ حَسِبۡتَهُمۡ لُؤۡلُؤٗا مَّنثُورٗا

Ve onların etrafında ebedi kılınmış gençler dolaşır; onları gördüğün zaman onları saçılmış inci zannedersin.

وَإِذۡ زَيَّنَ لَهُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ أَعۡمَٰلَهُمۡ وَقَالَ لَا غَالِبَ لَكُمُ ٱلۡيَوۡمَ مِنَ ٱلنَّاسِ وَإِنِّي جَارٞ لَّكُمۡۖ فَلَمَّا تَرَآءَتِ ٱلۡفِئَتَانِ نَكَصَ عَلَىٰ عَقِبَيۡهِ وَقَالَ إِنِّي بَرِيٓءٞ مِّنكُمۡ إِنِّيٓ أَرَىٰ مَا لَا تَرَوۡنَ إِنِّيٓ أَخَافُ ٱللَّهَۚ وَٱللَّهُ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ

Şeytan onlara işlerini süslü göstermişti ve "Bugün insanlardan size galip gelecek yoktur ve şüphesiz ben sizin koruyucunuzum" demişti. İki topluluk birbirini görünce iki topuğu üzerinde geri döndü ve dedi: "Şüphesiz ben sizden uzağım, ben sizin görmediğinizi görüyorum, ben Allah'tan korkuyorum." Ve Allah cezası çetin olandır.

وَقَالَ ٱلۡمَلِكُ إِنِّيٓ أَرَىٰ سَبۡعَ بَقَرَٰتٖ سِمَانٖ يَأۡكُلُهُنَّ سَبۡعٌ عِجَافٞ وَسَبۡعَ سُنۢبُلَٰتٍ خُضۡرٖ وَأُخَرَ يَابِسَٰتٖۖ يَـٰٓأَيُّهَا ٱلۡمَلَأُ أَفۡتُونِي فِي رُءۡيَٰيَ إِن كُنتُمۡ لِلرُّءۡيَا تَعۡبُرُونَ

Ve kral dedi: 'Şüphesiz ben yedi zayıfın onları yediği yedi semiz inek ve yedi yeşil başak ve diğer kurumuşları görüyorum. Ey ileri gelenler! Eğer rüyayı yorumlayanlar iseniz, rüyam hakkında bana fetva verin.'

فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ ٱلسَّعۡيَ قَالَ يَٰبُنَيَّ إِنِّيٓ أَرَىٰ فِي ٱلۡمَنَامِ أَنِّيٓ أَذۡبَحُكَ فَٱنظُرۡ مَاذَا تَرَىٰۚ قَالَ يَـٰٓأَبَتِ ٱفۡعَلۡ مَا تُؤۡمَرُۖ سَتَجِدُنِيٓ إِن شَآءَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلصَّـٰبِرِينَ

Onunla beraber çalışma çağına ulaştığında dedi: 'Ey oğulcuğum, şüphesiz ben uykuda seni boğazladığımı görüyorum, böylece bak ne görüyorsun.' Dedi: 'Ey babacığım, emrolunduğun şeyi yap; eğer Allah dilerse beni sabredenlerden bulacaksın.'

يَٰقَوۡمِ لَكُمُ ٱلۡمُلۡكُ ٱلۡيَوۡمَ ظَٰهِرِينَ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَمَن يَنصُرُنَا مِنۢ بَأۡسِ ٱللَّهِ إِن جَآءَنَاۚ قَالَ فِرۡعَوۡنُ مَآ أُرِيكُمۡ إِلَّا مَآ أَرَىٰ وَمَآ أَهۡدِيكُمۡ إِلَّا سَبِيلَ ٱلرَّشَادِ

'Ey kavmim, bugün yeryüzünde üstün gelenler olarak egemenlik sizindir. Fakat bize gelirse Allah'ın şiddetinden bize kim yardım eder?' Firavun dedi: 'Ben size kendi gördüğümden başkasını göstermiyorum. Ve ben size doğru yoldan başkasını göstermiyorum.'

أَفَرَءَيۡتَ ٱلَّذِي كَفَرَ بِـَٔايَٰتِنَا وَقَالَ لَأُوتَيَنَّ مَالٗا وَوَلَدًا

Ayetlerimizi örten ve 'Kesinlikle bana mal ve çocuk verilecek' diyen kimseyi gördün mü?

أَفَرَءَيۡتَ إِن مَّتَّعۡنَٰهُمۡ سِنِينَ

Gördün mü, eğer onları yıllarca yararlandırsak,

أَفَرَءَيۡتَ مَنِ ٱتَّخَذَ إِلَٰهَهُۥ هَوَىٰهُ وَأَضَلَّهُ ٱللَّهُ عَلَىٰ عِلۡمٖ وَخَتَمَ عَلَىٰ سَمۡعِهِۦ وَقَلۡبِهِۦ وَجَعَلَ عَلَىٰ بَصَرِهِۦ غِشَٰوَةٗ فَمَن يَهۡدِيهِ مِنۢ بَعۡدِ ٱللَّهِۚ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ

Kendi arzusunu ilahı edineni, Allah'ın bir bilgi üzerine saptırdığını, işitmesinin ve kalbinin üzerini mühürlediğini ve görüşünün üzerine bir perde kıldığını gördün mü? O halde Allah'tan sonra ona kim yol gösterecek? Hala hatırlamayacak mısınız?

أَفَرَءَيۡتَ ٱلَّذِي تَوَلَّىٰ

Yüz çeviren kimseyi gördün mü?